บทความ

อนุรักษ์นิยม VS เสรีนิยม และความถ่าง ของ Generation (เมื่อนักวิทยาศาสตร์การกีฬาวิเคราะห์การเมือง)

รูปภาพ
การเมืองไทยหลังจากนี้ จะแรงขึ้นๆ เราจะเห็นการถอนทุนที่มากขึ้น รวมทั้งการกระชับอำนาจ ของทางฝั่งอนุรักษ์นิยม Winner Take All ในประเทศไทยยังคงใช้ได้เสมอ เป็นกำลังใจให้กับการเปลี่ยนแปลงของประเทศไทย ครับ จะเปลี่ยนไปทางไหนก็ต้องติดตามกันอย่างตาไม่กระพริบ การล่มสลายของระบบสองขั้วและการก่อตัวของ "สามเหลี่ยมอำนาจใหม่" จากสองขั้วสู่สามขั้ว: Realignment ครั้งประวัติศาสตร์ ตลอดสองทศวรรษที่ผ่านมา การเมืองไทยถูกนิยามด้วยแกน "เอาทักษิณ-ไม่เอาทักษิณ" ซึ่งสร้างระบบสองขั้วที่ค่อนข้างเสถียร แต่ข้อมูลการเลือกตั้ง 2569 ชี้ชัดว่าระบบนี้ล่มสลายแล้วอย่างสมบูรณ์ สิ่งที่เข้ามาแทนที่คือ สามเหลี่ยมอำนาจ ที่มีจุดยอดสามจุด: จุดยอดที่ 1 อนุรักษนิยมเชิงปฏิบัตินิยม (Pragmatic Conservatism): ภูมิใจไทยไม่ใช่พรรคอุดมการณ์แบบ MAGA หรือแม้แต่แบบพลังประชารัฐ หากแต่เป็นตัวแทนของ "อนุรักษนิยมที่ยืดหยุ่น" — รักษาโครงสร้างอำนาจเดิมแต่ไม่ยึดติดกับตัวบุคคล รูปแบบนี้ตรงกับสิ่งที่ทฤษฎี Cartel Party ของ Katz & Mair เรียกว่า "พรรคที่ทำให้รัฐกลายเป็นทรัพยากรของพรรค" ได้อย่างแนบเนียน จุดยอด...

ปีศาจและการเมืองเชิงอำนาจ

รูปภาพ
วันหยุด นั่งอ่าน นวนิยายเรื่อง ปีศาจ ของ เสนีย์ เสาวพงศ์ รอบที่สามแล้ว มันมิได้เป็นเพียงงานวรรณกรรมสะท้อนความเหลื่อมล้ำทางชนชั้นในสังคมไทยเท่านั้น หากยังเป็นกรอบความคิดที่สามารถนำมาอธิบาย “การเมืองเชิงอำนาจ” ที่ดำรงอยู่ในองค์กรสมัยใหม่ โดยเฉพาะในสถาบันการศึกษาได้อย่างลึกซึ้ง “ปีศาจ” มิได้หมายถึงผู้ร้าย หากหมายถึง “ผู้ไม่ยอมจำนนต่อโครงสร้างที่อยุติธรรม” และเลือกยืนอยู่ข้างความถูกต้อง แม้ต้องแลกกับความโดดเดี่ยวและแรงกดดันจากระบบ ในสถาบันการศึกษา ซึ่งถูกคาดหวังให้เป็นพื้นที่ของเหตุผล เสรีภาพทางปัญญา และคุณธรรม กลับมิได้ปลอดพ้นจากการเมืองภายใน อำนาจ การจัดลำดับชั้น และระบบอุปถัมภ์ยังคงทำหน้าที่กำหนดทิศทางขององค์กรอย่างต่อเนื่องและแยบยล บุคลากรที่ปฏิบัติตามระเบียบ ยอมรับวัฒนธรรม เชื่อง “เชื่อฟัง-ไม่ตั้งคำถาม” มักได้รับการยอมรับและความก้าวหน้า ขณะที่ผู้ตั้งคำถาม วิพากษ์นโยบาย หรือชี้ให้เห็นปัญหาเชิงโครงสร้าง กลับถูกมองว่าเป็น “ตัวปัญหา” และในหลายกรณี ถูกทำให้กลายเป็น “ปีศาจ” ในสายตาของผู้มีอำนาจ “ปีศาจในองค์กรการศึกษา” จึงมักปรากฏในรูปของอาจารย์ นักวิจัย หรือบุคลากรที่ยึดมั่นในจริยธรรมวิชาชี...

การเลือกตั้งของประเทศไทยในมุมมองของประสาทวิทยาศาสตร์ (NeuroScience in Election)

รูปภาพ
ศิริเชษฐ์  พูลทิพายานนท์ Ph.D. ภาควิชาวิทยาศาสตร์การกีฬา คณะพลศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ อีกไม่กี่วันก็จะถึงวันเลือกตั้งแล้ว แต่ละพรรคการเมืองก็ต่างงัดกลยุทธ์การหาเสียงมาเพื่อโน้มน้าว และ จูงใจแฟนคลับ เพื่อที่หวังจะเทคะแนนให้เป็นผู้เข้าวิน และเป็นแกนนำในการจัดตั้งรัฐบาล ในบริบทที่จะต้องมีการตัดสินใจ (Decision Making) การลงคะแนนเสียงในการเลือกตั้ง เลยอยากจะขออธิบายกลไกในการทำงานของร่างกายมนุษย์ ต่ออิทธิพลในการตัดสินใจครั้งสำคัญ ว่ามีกระบวนการอย่างไร เพื่อที่เราจะได้ไม่ไปเป็นเหยื่อของการโฆษณาชวนเชื่อ หรือเลือกผิด แล้วต้องมานั่งเสียใจในภายหลัง การเลือกตั้งเป็นกระบวนการตัดสินใจทางการเมืองที่สำคัญที่สุดในระบอบประชาธิปไตย แต่การตัดสินใจเลือกผู้แทนของประชาชนนั้นไม่ได้เกิดจากเหตุผลที่รอบคอบเพียงอย่างเดียว ประสาทวิทยาศาสตร์ (Neuroscience) เปิดเผยให้เห็นว่าสมองมนุษย์ประมวลผลข้อมูลทางการเมืองผ่านกลไกที่ซับซ้อน ซึ่งผสมผสานระหว่างอารมณ์ ความทรงจำ คุณค่าส่วนบุคคล และการคิดเชิงเหตุผลเข้าด้วยกัน บทวิเคราะห์นี้จะสำรวจว่ากลไกทางสมองส่งผลต่อพฤติกรรมการเลือกตั้งของผู้มีสิทธิเลือกตั้งชาวไทยอย่างไ...

สอนทักษะแบบมีแผนสู่การปรับตัว: การเรียนรู้ทักษะกลไกในกีฬาต่อสู้ ภายใต้กรอบ Linear และ Non-linear Pedagogy

รูปภาพ
ศิริเชษฐ์  พูลทิพายานนท์ Ph.D. (Sports Biomechanics) นายกสมาคมกีฬามิกซ์มาเชี่ยลอาร์ตแห่งประเทศไทย แนวคิดการสอนแบบเชิงเส้น (Linear Pedagogy) และแบบไม่เป็นเชิงเส้น (Non-linear Pedagogy) ในบริบทของกีฬาต่อสู้ ไม่ว่าจะเป็น มวยไทย มิกซ์มาเชี่ยลอาร์ต คิกบ็อกซิ่ง หรือกีฬาต่อสู้อื่นๆ ซึ่งผู้เขียนเห็นว่าการพัฒนานักกีฬาที่มีประสิทธิภาพไม่สามารถจำกัดอยู่เพียงการฝึกท่าที่สมบูรณ์ ตามรูปแบบของตำรา หรือตามหลักชีวกลศาสตร์ แต่ต้องพัฒนาความสามารถในการปรับตัวภายใต้สถานการณ์ที่ซับซ้อนและเปลี่ยนแปลง อยู่เสมอ เพราะการแข่งขันกีฬาต่อสู้นั้น สถานการณ์มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ดังนั้นวิธีการสอนโดยการวางแผนที่เราใช้มาแต่เดิมนั้น อาจจะไม่ได้เป็นแกนในการประสบความสำเร็จเหมือนแต่ก่อน ผู้เขียนได้เห็นการเปลี่ยนแปลงของกีฬามวยสากลสมัครเล่น ที่มีการเปลี่ยนแปลงเรื่องของกติกาจากระบบให้คะแนนแบบ Scoring system มาเป็นการให้คะแนนแบบ Ten Point System ซึ่งมีความซับซ้อนของโครงสร้างในการให้คะแนน ทำให้มุมมองในการโค้ชของมวยสากลสมัครเล่นนั้นมีการเปลี่ยนแปลงไป จากการวางแผน ต้องเป็นการฝึกให้นักกีฬาคิดและวิเคราะห์ในสถานการณ์ที่แตกต่าง...

เกมพื้นบ้านไทย: ภูมิปัญญาการเรียนรู้ที่ลืมไม่ได้สำหรับการพัฒนาทักษะกลไกในเด็กยุคใหม่

รูปภาพ
ศิริเชษฐ์  พูลทิพายานนท์ Ph.D. ภาควิชาวิทยาศาสตร์การกีฬา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ sirichet@g.swu.ac.th เมื่อการเรียนรู้ไม่ได้เริ่มจากเทคนิค แต่เริ่มจาก "การมีชีวิตอยู่ในเกม" ในโลกของพลศึกษาและวิทยาศาสตร์การกีฬา เรามักคุ้นเคยกับคำถามที่ว่า "จะสอนทักษะอย่างไรให้ถูกต้อง?" หรือ "จะฝึกอย่างไรให้มีประสิทธิภาพสูงสุด?" คำถามเหล่านี้ดูเหมือนจะพาเราไปสู่คำตอบที่เป็นแบบแผน เทคนิค และโปรโตคอล แต่ในอีกด้านหนึ่ง ก็มีงานวิจัยด้านเกมพื้นบ้านและทฤษฎีการเคลื่อนไหวของมนุษย์กลับตั้งคำถามที่ลึกกว่านั้นว่า: มนุษย์เรียนรู้การเคลื่อนไหวได้อย่างไร เมื่อเขาต้องตัดสินใจ มีปฏิสัมพันธ์ และดำรงอยู่ในสถานการณ์จริง? บทความนี้จะนำเสนอมุมมองใหม่ต่อการใช้เกมพื้นบ้านไทยในการพัฒนาทักษะกลไก (fundamental motor skills) ของเด็กอนุบาลและประถมศึกษา ผ่านเลนส์ของวิทยาศาสตร์การกีฬาสมัยใหม่ โดยเฉพาะแนวคิด ecological dynamics และ constraints-led approach ที่กำลังได้รับความสนใจอย่างมากในวงการพลศึกษาระดับโลก เกมพื้นบ้าน: ระบบการเรียนรู้แบบองค์รวมที่มาก่อนทฤษฎี งานวิจัยของ Lavega-Burgués และคณะ (1) เกี่ย...

ถึงเวลาแล้วหรือยัง? ที่มวยไทยต้อง "แยกทาง" เพื่อไปให้ไกล

รูปภาพ
เมื่อความรักกลายเป็นกับดัก: เรื่องจริงของมวยไทยสองโลก ศิริเชษฐ์  พูลทิพายานนท์ Ph.D. ภาควิชาวิทยาศาสตร์การกีฬา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ sirichet@g.swu.ac.th คุณเคยสงสัยไหมว่า ทำไมมวยไทยที่เราดูบนทีวี กับมวยไทยที่ครูสอนในหมู่บ้าน หรือบรรดาค่ายมวยเอง มันถึงได้ "แตกต่าง" กันขนาดนี้? ถ้าคุณเคยไปดูการแสดงมวยจารีต แล้วกลับมาเปิดดูมวยไทยที่ลุมพินี One Championship คุณคงรู้สึกว่า... "นี่มันคนละเรื่องเลยนะ?" หนึ่งเน้นท่าทางสวยงาม พิธีกรรมเคร่งขรึม มีท่าหมุน ท่ากระโดดที่ซับซ้อน อีกอันหนึ่งเป็นการชกดุดัน เร็ว รุนแรง ตัดท่าไม่จำเป็นออกหมด แล้วอันไหนคือ "มวยไทยแท้"? คำตอบที่น่าสนใจคือ... ทั้งสองอันคือมวยไทยแท้ แต่เป็นคนละ "แท้" และนี่แหละคือปัญหา ปี 2023: วันที่ฝันสลาย มีนาคม 2023 ที่กรุงโลซานน์ ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ คณะผู้แทนมวยไทยบินไปนำเสนอต่อคณะกรรมการโอลิมปิก (IOC) ด้วยความหวังว่า มวยไทยจะได้เข้าโอลิมปิก 2024 แต่สิ่งที่พวกเขาได้รับกลับมาคือคำถามที่ตอบไม่ได้: IOC: "พิธีไหว้ครูนี่จำเป็นไหม? ถ้าจำเป็น แล้วมันไม่ขัดกับหลักการแยกศาสนาออกจากกีฬ...